انتخاب همسر
انتخاب همسر نیز همانند هر کار دیگری دارای سختی ها و مشکلاتی است. شاید بتوان این موضوع را مطرح نمود که به مراتب چالش های انتخاب همسر از سایر کارها بیشتر است. دلیل این امر هم ارتباط مستقیم این موضوع با آینده هر فرد است.
1-کمالگرایی
کمالگرایی یا کاملگرایی در انتخاب همسر، بهمعنای جستجوی فرد بیعیب و نقص و بدون کمبود است. این رویکرد میتواند به انتظارات غیرواقعی، وسواس فکری و در نهایت، ناکامی در یافتن شریک زندگی مناسب منجر شود. کمالگراها اغلب در دام مقایسه افراد با معیارهای ذهنی و ایدهآل خود گرفتار میشوند و به جای تمرکز بر نقاط قوت و ویژگیهای مثبت افراد، بهطور دائم به دنبال نقصها میگردند. اصلاح خطاهای شناختی، توجهدادن افراد به این مسأله که یافتن انسان کامل در عمل ممکن نیست و در موارد سخت آن، درمان روانشناختی کمالگرایی از راهکارهای حل این مسأله عنوان شده است.
2- معیارهای غیرواقعی
معیارهای غیرواقعی در همسریابی شامل انتظارات و آرزوهایی است که با شرایط واقعی زندگی مطابقت ندارد. این معیارها ممکن است شامل ایدهآلهای غیرقابل دسترسی، فرضیات غیرمنطقی و تصورات غیرواقعی از زندگی مشترک باشند. بهعنوان مثال، انتظار برای یک زندگی لوکس، و بدون سختی، آرزوی داشتن همسری کامل و بینقص و انتظار برای روابطی بدون مشکلات، معیارهای غیرواقعی هستند. تعیین معیارهای غیرواقعی در انتخاب همسر، میتواند به سرخوردگی، ناامیدی و در نهایت، ناکامی در یافتن شریک زندگی مناسب منجر شود.
3- فشارهای اجتماعی و خانوادگی
فشارهای اطرافیان مانند والدین، اقوام، دوستان و جامعه میتواند بر انتخاب فرد تاثیر بگذارد. مقایسه با دیگران، تحمیل معیارهای غیرواقعی و فشار برای ازدواج با افراد خاص از جملۀ این فشارها هستند. اگرچه استفاده از تجربیات و نظرات اطرافیان و خانواده نقش مهمی در انتخاب درست دارد، اما تحت تأثیر قرارگرفتن بهگونهای که شخص در عمل اختیاری از خود نداشته باشد، آسیبهای جدی را بهدنبال دارد. آموزش حل مسأله، استقلال رأی در عین مشورت با اهل تجربه و تقویت قدرت نه گفتن به خواستههای غیرمنطقی، از راهکارهای حل این مسأله عنوان شده است.
4- عدم صداقت و شفافیت
از جمله مصادیق عدم صداقت، پنهانکردن اطلاعات مهم، اغراق در مورد خود، تظاهر به شخصیت و علایق غیرواقعی و عدم صداقت در مورد احساسات و تعهدات است. عدم صداقت و شفافیت، اعتماد را از بین برده و پایههای یک رابطه سالم و پایدار را سست میکند. ازدواج با عدم صداقت و شفافیت، در نهایت ممکن است به تضعیف رابطه زوجی و حتی به پایانرسیدن آن منجر شود.
5- شتابزدگی
شتابزدگی در انتخاب همسر میتواند به پشیمانی و حسرت در آینده منجر شود. برخی به دلیل ترس از تنهایی، تحت فشار اطرافیان، یا به دلیل جاذبه ظاهری فرد مقابل و احساسات زودگذر، بدون شناخت کافی و در نظرگرفتن جوانب مختلف، اقدام به انتخاب همسر میکنند. این مسأله، فرصت کافی برای شناخت عمیق شخصیت، اخلاق، ارزشها و تناسبات فردی و اجتماعی را از بین میبرد. پرهیز از عجله، شرکت در جلسات مشاورۀ پیش از ازدواج، تمرین برای کنترل هیجانات، تعیین معیارهای دقیق و منطقی ازدواج و استفاده از تجربیات دیگران از راهکارهای حل این مسأله عنوان شده است.
6- نادیده گرفتن علایم هشدار
در روند همسرگزینی، گاهی افراد با نشانههایی روبرو میشوند که میتوانند زنگ خطر و نشاندهنده وجود مشکلات جدی در آشنایی باشند. نادیدهگرفتن این علایم هشدار و اصرار بر ازدواج، میتواند پشیمانی در آینده به همراه داشته باشد. از جملۀ علایم هشداردهنده، این موارد هستند: عدم احترام، نادیدهگرفتن احساسات، عدم صداقت، پنهانکاری و حرفهای ضد و نقیض، اختلافات عمیق در باورها و ارزشها، عدم مسئولیتپذیری، بروز رفتارهای سلطهجویانه، تحقیرکردن، بروز رفتارهای پرخاشگرانه، علایم اعتیاد به مواد مخدر، طفرهرفتن افراطی از پاسخ به سؤالات، پرهیز از صحبت درباره خانواده خود و پرهیز از صحبت درباره گذشته خود.
7- بیتوجهی به مشاوره پیش از ازدواج
مشاوره پیش از ازدواج، فرصتی برای شناخت عمیقتر خود و طرف مقابل، بررسی تناسبات فردی و اجتماعی، و شناسایی مشکلات بالقوه در رابطه است. برخی از افراد به دلایل مختلف مانند ترس، خجالت، یا تصور بینیازی، از این مشاوره استفاده نمیکنند و در نتیجه، ریسک انتخاب اشتباه همسر را بهطور قابل توجهی افزایش میدهند. برای مشاورۀ پیش از ازدواج با افراد متخصص، ثمرات مختلفی ذکر شده است که عبارتند از: کسب تجربه، آشنایی عمیقتر، کنترل هیجانات، دریافت راهنمایی تخصصی و کاهش آمار طلاق.
راهکار های چالش های انتخاب همسر
مشاجرات و زندگی زناشویی – علل دعواهای زناشویی
برای غلبه بر چالش های انتخاب همسر، راهحلهای مختلفی مطرح شده است که بهبرخی از آنها اشاره میشود:
1- استفاده از ظرفیت مشاوره تخصصی
استفاده از مشاوره تخصصی در انتخاب همسر میتواند به فرد کمک کند تا با درک بهتر ویژگیها، نیازها و اولویتهای خود، تصمیمی آگاهانهتر بگیرد. مشاوران ازدواج با ارائه راهنماییهای علمی و تخصصی، به شناسایی نقاط قوت و ضعف فرد و همسر آیندهاش کمک میکنند و از طریق بررسیهای حرفهای، تطابق شخصیتی و ارزشی میان طرفین را ارزیابی میکنند. این فرآیند میتواند به پیشگیری از مشکلات احتمالی در آینده و تقویت پایههای یک زندگی مشترک موفق کمک کند.
2- تأمین نیازهای اولیه اقتصادی
در کنار معیارهای اخلاقی، شخصیتی و خانوادگی، ملاحظات اقتصادی نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. همت و تلاش زوجین و خانواده آنها برای ایجاد شرایط و امکانات ضروری، مانند شغل و درآمد مناسب و مسکن، لازم بوده و ثبات و آرامش را به ارمغان میآورد.
3- همراهی خانوادهها
همراهی و کمک فکری خانوادهها و پرهیز آنها از تحمیل نظرات خود، مسیر انتخاب صحیح را هموارتر ساخته و ازدواج عاقلانهتری را رقم میزند.
4- معدلگیری و پرهیز از کمالگرایی
در انتخاب همسر، ایمان، اخلاق نیکو و نسب شریف بهعنوان معیارهای اساسی و غیرقابل چشمپوشی، در اولویت هستند؛ اما در بقیه صفات، باید با واقعبینی و انعطافپذیری عمل کرد و به دنبال فردی با تناسبات و معدّل خوب بود. هیچکس کامل نیست و هر فردی نقاط قوت و ضعف خاص خود را دارد. انتخاب معیارهای واقعی و پرهیز از معیارهای سختگیرانه و کنترل روحیۀ کمالگرا، انتخاب دقیقتر را ممکن میسازد.
